BMW đang theo đuổi một hướng đi khá khác biệt trong cuộc đua số hóa nội thất ô tô khi tiếp tục cắt giảm các nút bấm vật lý, thay thế bằng màn hình cảm ứng và điều khiển bằng giọng nói. Hãng xe Đức tin rằng nhóm khách hàng trẻ đã quen với cách tương tác này và sẽ nhanh chóng thích nghi, trong khi nhiều đối thủ lại đang đưa các nút bấm trở lại sau thời gian lạm dụng màn hình.
Trên những mẫu xe mới phát triển dựa trên nền tảng Neue Klasse, điển hình như iX3, bảng điều khiển trong cabin được tối giản đáng kể. Các phím điều hòa vật lý gần như biến mất, trên táp-lô không còn nhiều nút điều khiển như những thế hệ BMW trước đây. Phần lớn chức năng được đưa lên màn hình cảm ứng hoặc có thể kích hoạt bằng giọng nói.
Theo BMW, đây không đơn thuần là thay đổi về thiết kế mà phản ánh cách con người đang tương tác với công nghệ trong đời sống hàng ngày. Điện thoại thông minh, máy tính bảng và các thiết bị điện tử đã khiến người dùng quen với thao tác chạm, vuốt và ra lệnh bằng giọng nói. Vì vậy, hãng cho rằng ô tô cũng sẽ dần đi theo hướng tương tự.
Vikram Pawah, CEO BMW Group Australia, cho rằng sự khác biệt về cách sử dụng công nghệ có thể liên quan đến thế hệ. Theo ông, nhóm người dùng trẻ, khoảng dưới 45 tuổi, thường tiếp cận nhanh hơn với màn hình cảm ứng và điều khiển bằng giọng nói. Họ cũng có xu hướng muốn thực hiện nhiều thao tác cùng lúc và kỳ vọng hệ thống trên xe phản hồi nhanh chóng.
BMW đặc biệt đặt kỳ vọng vào thế hệ trợ lý giọng nói mới. So với các hệ thống cách đây khoảng một thập kỷ, trợ lý trên iX3 có khả năng hiểu các câu lệnh tự nhiên và phức tạp hơn, thay vì yêu cầu người dùng phải nói đúng một câu lệnh được lập trình sẵn. Về lâu dài, BMW muốn người lái có thể tương tác với chiếc xe gần giống như đang trò chuyện với một trợ lý cá nhân.
Đây không phải lần đầu BMW lựa chọn một phương thức điều khiển khiến khách hàng tranh luận. Hãng từng gây nhiều tranh cãi khi giới thiệu hệ thống iDrive vào năm 2001. Thời điểm đó, việc gom nhiều chức năng vào một núm xoay trung tâm được xem là quá khác biệt so với cách bố trí nút bấm truyền thống. Tuy nhiên, sau nhiều năm, iDrive trở thành một trong những đặc trưng quen thuộc của BMW và được nhiều hãng xe học hỏi.
BMW hiện cho rằng phản ứng tiêu cực trước những thay đổi lớn là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, hãng tin rằng thói quen sử dụng công nghệ của người dùng sẽ thay đổi theo thời gian. Vấn đề là tốc độ thay đổi của công nghệ trên ô tô hiện nay nhanh hơn rất nhiều so với giai đoạn iDrive ra đời.
Điều thú vị là quan điểm của BMW xuất hiện đúng lúc nhiều hãng xe khác bắt đầu có động thái ngược lại. Sau một thời gian chạy theo xu hướng “màn hình hóa” nội thất, một số nhà sản xuất nhận ra rằng việc đưa quá nhiều chức năng lên màn hình cảm ứng không phải lúc nào cũng mang lại trải nghiệm tốt.
Hyundai từng khảo sát khách hàng tại Mỹ và nhận thấy nhiều người cảm thấy căng thẳng, khó chịu hoặc bực bội khi không thể nhanh chóng điều khiển các chức năng quen thuộc bằng nút vật lý. Hãng sau đó đưa nhiều phím bấm và núm xoay trở lại trên các mẫu xe mới.
Mercedes-Benz cũng thừa nhận việc loại bỏ quá nhiều nút bấm là một bước đi chưa thực sự phù hợp với nhu cầu người dùng. Trong khi đó, Volkswagen có sự điều chỉnh rõ rệt trên các mẫu xe thế hệ mới sau khi nhận nhiều chỉ trích về việc phụ thuộc quá nhiều vào màn hình cảm ứng trên Golf và ID.4. Những mẫu như ID. Polo được bổ sung nhiều nút vật lý hơn ở khu vực trung tâm.
Ngay cả BMW cũng có dấu hiệu cho thấy hãng không muốn số hóa mọi thứ một cách tuyệt đối. Trên vô-lăng của những mẫu BMW điện thế hệ mới, hãng đã loại bỏ các phím cảm ứng từng gây tranh cãi và chuyển sang nút bấm cơ học có phản hồi xúc giác rõ ràng. Điều này cho thấy cuộc tranh luận không hẳn nằm ở việc chọn màn hình hay nút bấm, mà là chức năng nào phù hợp với phương thức điều khiển nào.
Điều khiển bằng giọng nói có thể thuận tiện với những yêu cầu dài hoặc các chức năng cần tìm kiếm trong nhiều lớp menu. Màn hình cảm ứng lại phù hợp với những thao tác trực quan, hiển thị nhiều thông tin cùng lúc. Trong khi đó, các chức năng cần sử dụng nhanh và thường xuyên khi xe đang chạy như điều chỉnh âm lượng, bật đèn cảnh báo nguy hiểm hay điều khiển gạt mưa vẫn có thể cần nút vật lý để người lái thao tác mà không phải rời mắt khỏi đường.
Trung Quốc thậm chí có thể tác động trực tiếp đến xu hướng thiết kế này bằng quy định. Các quy định dự kiến áp dụng từ năm sau có thể yêu cầu nhiều chức năng quan trọng như xi-nhan, đèn pha, gạt nước, đèn cảnh báo nguy hiểm và điều khiển hộp số phải có bộ điều khiển vật lý cố định, không được phụ thuộc hoàn toàn vào màn hình. Các bộ điều khiển này cũng phải tạo ra phản hồi xúc giác hoặc âm thanh.
Cuộc tranh luận vì vậy có thể sẽ không kết thúc bằng việc màn hình cảm ứng hay nút bấm “thắng”. Thực tế nhiều khả năng sẽ là sự kết hợp giữa hai phương thức. BMW đang đặt cược mạnh vào khả năng người dùng trẻ chấp nhận một cabin gần như không có nút bấm, nhưng phản ứng từ khách hàng và những thay đổi của các đối thủ cho thấy nút vật lý vẫn chưa dễ dàng biến mất khỏi ô tô.
Trong tương lai, chiếc xe có thể ngày càng giống một thiết bị công nghệ, nhưng điều đó không có nghĩa mọi thao tác đều nên được thực hiện giống trên smartphone. Khi xe đang di chuyển, yếu tố quan trọng nhất vẫn là khả năng thao tác nhanh, chính xác và không làm người lái mất tập trung. Đây có thể mới là tiêu chí quyết định nút bấm hay màn hình sẽ chiếm ưu thế trong cabin ô tô thế hệ tiếp theo.