Ngày 14/9, Công ty CP Công nghệ và Năng lượng xanh AVES (AVES Technology & Green Energy JSC) công bố định hướng phát triển, xuất hiện đồng loạt trên nhiều trang tin. Doanh nghiệp thành lập ngày 9/9, trụ sở tại Hà Nội, theo đuổi ba mảng: xe điện thông minh, năng lượng tái tạo và thiết bị IoT.
AVES cho biết đang xây dựng đội ngũ, chuẩn bị nhà máy và Trung tâm R&D Tech Lab tại Hưng Yên, hướng tới ra mắt xe máy điện và xe đạp điện đầu tiên vào mùa hè 2027. Doanh nghiệp đồng thời khởi động cuộc thi thiết kế AVES Future Mobility Challenge 2026 với tổng giải thưởng 265 triệu đồng.
Quy mô vốn 30 tỷ đồng và lộ trình ra mắt sản phẩm chỉ trong 9 thángTheo dữ liệu đăng ký doanh nghiệp, AVES có vốn điều lệ 30 tỷ đồng, tương đương khoảng 1,2 triệu USD. Ông Nguyễn Văn Thanh góp 85% và là cổ đông chi phối. Ông Lê Hoàng Long, đồng sáng lập kiêm Giám đốc Khối Thương mại, nắm 10%. Ông Triệu Tuyên Hoàng nắm 5% và là người đại diện theo pháp luật.
Với một nhà máy, một trung tâm nghiên cứu và dải sản phẩm trải từ xe đạp điện, xe tay ga, xe máy thể thao đến xe ba bánh chở hàng, con số này được đánh giá là khiêm tốn. Dat Bike, startup xe máy điện ra đời năm 2019, đến nay đã huy động tổng cộng 47 triệu USD, gấp khoảng 40 lần vốn điều lệ AVES. Yadea chi 100 triệu USD cho giai đoạn một nhà máy tại Bắc Ninh hay như VinFast với những tổ hợp nhà máy lớn ở Hà Tĩnh và Hải Phòng…
Chi phí của một hãng xe điện không dừng ở dây chuyền lắp ráp. Nghiên cứu phát triển, làm khuôn mẫu, thử nghiệm, chứng nhận kiểu loại, xây mạng lưới đại lý, bảo hành, phụ tùng và hạ tầng sạc, đổi pin đều là những khoản chi dài hạn. Đến nay, AVES chưa công bố tổng mức đầu tư dự án, quy mô nhà máy tại Hưng Yên hay kế hoạch gọi vốn.
Lộ trình này trên lý thuyết sẽ đối mặt với rất nhiều thách thức. Từ ngày thành lập đến mốc mùa hè 2027 chỉ khoảng 9-10 tháng. Hiện tại, AVES vẫn đang tìm kỹ sư cơ khí để thiết kế, chế tạo nguyên mẫu, cùng các vị trí kiểm soát chất lượng, mua hàng và logistics. Cuộc thi thiết kế dự kiến trao giải ngày 5/12, nên các ý tưởng đoạt giải khó kịp đưa vào sản phẩm đầu tiên. AVES cũng chưa công bố cấu hình kỹ thuật, công nghệ pin, giá bán hay tỷ lệ nội địa hóa. Điều này đặt ra câu hỏi những mẫu xe đầu tiên sẽ do doanh nghiệp tự phát triển hay dựa trên nền tảng có sẵn.
Người dẫn dắt mảng thương mại của AVES cũng không phải cái tên mới. Ông Lê Hoàng Long từng nhiều năm điều hành HKbike, thương hiệu sau đổi tên thành Pega với tham vọng vươn ra toàn cầu.
Theo Motorcycles Data, 7 tháng đầu năm, Việt Nam tiêu thụ khoảng 513.700 xe máy điện, tăng 97% so với cùng kỳ, chiếm gần 28% tổng lượng xe hai bánh bán ra. Tuy nhiên, tăng trưởng tập trung vào số ít doanh nghiệp. Một hãng nội địa đã nắm khoảng 60% mảng xe máy điện. Honda chính thức bán xe máy điện từ tháng 6. Yadea vừa khánh thành nhà máy công suất một triệu xe mỗi năm.
Cạnh tranh đã chuyển sang cuộc đua giá. Nửa đầu năm, nhiều hãng lớn giảm giá niêm yết tới 22 triệu đồng. Phân khúc phổ thông phổ biến ở mức 15-20 triệu đồng, kèm bảo hành xe 6 năm, pin 8 năm và mạng lưới đổi pin. Cuộc đua cũng dịch chuyển sang công nghệ lõi như pin, hệ thống quản lý pin, bộ điều khiển và phần mềm.
Trong bối cảnh đó, một hãng mới chưa có sản phẩm, mạng lưới hay dữ liệu vận hành sẽ đối mặt bài toán khó: bán rẻ thì không đủ quy mô để có lãi, bán đắt thì khó thuyết phục người mua. Ngay cả Dat Bike, dù đã có sản phẩm và doanh số, cũng mất gần ba năm tiếp xúc hàng trăm quỹ đầu tư mới gọi được vòng 22 triệu USD hồi năm ngoái.
Với vốn điều lệ 30 tỷ đồng, lộ trình gấp và một thị trường đang dồn về tay các hãng lớn, con đường phía trước của AVES nhiều thách thức hơn cơ hội. Để thuyết phục người tiêu dùng và nhà đầu tư, doanh nghiệp cần sớm làm rõ tổng vốn đầu tư thực tế, nguồn gốc sản phẩm và chiến lược hậu mãi. Khi những câu hỏi này chưa có lời đáp, AVES vẫn đang chỉ là một bản kế hoạch được truyền thông rầm rộ.
Tuy vậy với một thị trường mà người tiêu dùng đang ngày càng trở nên "thông thái" hơn thì AVES vẫn có cơ hội trở thành "ngựa ô" nếu hãng xe non trẻ này có thể đưa lại một sản phẩm tốt, dịch vụ sau bán hàng chu đáo và đặc biệt là mức giá đủ sức cạnh tranh.
Có thể nói, AVES đang phải đối đầu với những "người khổng lồ" thực thụ. Trong khi đó về phía người tiêu dùng nói chung, có thêm một sự lựa chọn sẽ luôn là một điều tích cực.