Lái xe qua vùng ngập nước: Khi nào nên dừng lại trước khi quá muộn?

Mưa lớn kéo dài có thể khiến nhiều tuyến phố, đường liên tỉnh và cả những đoạn quốc lộ rơi vào tình trạng ngập sâu. Với ô tô, đây là một trong những điều kiện vận hành khó đoán nhất bởi phần lớn nguy hiểm đều nằm bên dưới mặt nước và tài xế gần như không thể quan sát trực tiếp.

Một đoạn đường nhìn qua có vẻ vẫn đủ nông để đi có thể chứa ổ gà, miệng cống, hố sụt hoặc phần mặt đường đã bị nước khoét. Nguy hiểm hơn, nếu nước chảy mạnh, lực tác động lên thân xe có thể khiến phương tiện mất ổn định dù độ sâu chưa quá lớn.

Trong tình huống như vậy, kỹ năng quan trọng không nằm ở việc "cố lội qua thế nào", mà là biết lúc nào nên dừng ý định tiếp tục di chuyển. Dưới đây là 5 trường hợp tài xế nên cân nhắc quay đầu ngay từ sớm.

Sai lầm phổ biến của nhiều người là lấy xe phía trước làm "thước đo" rồi quyết định đi theo. Cách này không thực sự đáng tin cậy.

Mỗi mẫu xe có khoảng sáng gầm, vị trí cửa hút gió, cách bố trí hệ thống điện và khả năng chống nước khác nhau. Một chiếc SUV hoặc bán tải có thể vượt qua vùng ngập không đồng nghĩa sedan hay hatchback cũng có thể làm tương tự.

Nếu mặt nước đã dâng cao tới khu vực gần mép cửa, thân dưới hoặc những vị trí dễ bị nước xâm nhập, rủi ro sẽ tăng nhanh. Khi đó, nước có thể tràn vào khoang máy, ảnh hưởng tới các đầu nối điện hoặc xâm nhập cabin.

Vấn đề còn nằm ở chỗ mực nước nhìn thấy chưa phản ánh chính xác độ sâu thật. Mặt đường phía dưới có thể bị sụt, tạo thành hố lớn hơn rất nhiều so với khu vực xung quanh.

Các khuyến cáo an toàn về ngập nước của Cơ quan Thời tiết quốc gia Mỹ cho thấy khoảng 30 cm nước chảy đã có thể cuốn một ô tô nhỏ. Khi mực nước tăng lên khoảng 45-60 cm, nhiều phương tiện lớn hơn cũng có thể bị đẩy khỏi vị trí.

Nhiều tài xế chỉ nhìn vào độ sâu mà bỏ qua một yếu tố nguy hiểm không kém là tốc độ dòng chảy.

Nước chảy ngang thân xe có thể tạo ra lực lớn, đặc biệt ở những khu vực đường dốc, gần cống thoát, kênh mương hoặc nơi nước đang dồn mạnh về một hướng. Khi bánh xe bắt đầu giảm độ bám, tài xế có thể mất khả năng điều khiển nhanh hơn dự kiến.

Đáng nói, rất khó đánh giá sức nước khi đang ngồi trong cabin. Một dòng chảy nhìn có vẻ chậm vẫn có thể đủ mạnh để làm xe lệch hướng, nhất là khi mực nước đã che một phần bánh xe.

Tình trạng sóng nước do xe tải, xe buýt hoặc xe cỡ lớn tạo ra cũng không nên xem nhẹ. Mỗi đợt sóng có thể khiến mực nước dâng lên trong vài giây, đủ để nước tràn vào khu vực cửa hút gió hoặc các khe hở thấp trên thân xe.

Do đó, việc bám theo một phương tiện lớn qua vùng ngập đôi khi còn làm tăng rủi ro thay vì giúp an toàn hơn.

Nếu tài xế không còn nhìn thấy mép đường, vạch kẻ làn hoặc các vật thể giúp định hướng, việc tiếp tục tiến vào vùng ngập gần như đồng nghĩa với lái xe trong điều kiện thiếu thông tin.

Nước đục có thể che hoàn toàn ổ gà, dải phân cách thấp, vật cản, nắp cống hoặc vị trí nền đường đã bị nước phá hỏng. Trong điều kiện mưa lớn hoặc trời tối, khả năng quan sát còn giảm thêm.

Điều nguy hiểm là bề mặt nước thường khá phẳng, khiến tài xế dễ lầm tưởng mặt đường bên dưới cũng bằng phẳng như vậy. Thực tế, chỉ cần một bánh xe lọt xuống hố sâu, phương tiện có thể chết máy, mắc kẹt hoặc mất cân bằng.

Nếu không còn nhận diện được ranh giới của phần đường lưu thông, tài xế cũng dễ đi chệch sang lề đường, khu vực trũng hơn hoặc thậm chí lao vào miệng cống.

Trong tình huống này, dù quãng đường phía trước chỉ còn vài chục mét, việc cố đi tiếp vẫn là quyết định nhiều rủi ro.

Một chiếc xe chết máy chưa chắc phản ánh toàn bộ tình trạng đoạn đường. Nhưng nếu liên tiếp nhiều phương tiện dừng lại, quay đầu hoặc mắc kẹt trong nước, đó là thông tin đáng để tài xế thay đổi quyết định.

Đặc biệt, khi cả ô tô gầm cao hoặc xe có kích thước lớn cũng bắt đầu di chuyển khó khăn, khả năng khu vực phía trước đã trở nên nguy hiểm là khá cao.

Thay vì tiếp tục nhích từng chút để "xem tình hình", tài xế nên tận dụng khoảng trống còn lại để quay đầu. Càng đi sâu, khả năng thoát khỏi khu vực ngập càng giảm, nhất là khi phía sau cũng có thêm nhiều xe nối vào.

Trong mưa lớn, tình trạng ngập có thể thay đổi chỉ trong thời gian ngắn. Một đoạn còn đi được ở thời điểm hiện tại có thể nhanh chóng trở thành điểm ngập sâu nếu lượng nước tiếp tục đổ về.

Quan sát phản ứng của nhiều phương tiện phía trước vì thế thường có giá trị hơn việc chỉ nhìn vào một chiếc xe riêng lẻ.

Nếu phía trước xuất hiện rào chắn, biển cảnh báo, lực lượng chức năng yêu cầu quay đầu hoặc thông báo không cho phương tiện đi qua, tài xế không nên tự cho rằng xe mình có thể xử lý được.

Những khu vực bị hạn chế lưu thông thường đã được đánh giá là có nguy cơ mất an toàn, có thể do nước sâu, dòng chảy mạnh, nền đường yếu hoặc hạ tầng phía dưới đã gặp sự cố.

Trong trường hợp này, cố vượt qua không chỉ làm tăng nguy cơ hư hỏng xe mà còn có thể khiến tài xế rơi vào tình huống khó cứu hộ nếu phương tiện mắc kẹt.

Nếu nước tiếp tục dâng trong lúc xe đã ở gần khu vực ngập, ưu tiên cần chuyển từ việc bảo vệ phương tiện sang đảm bảo an toàn cho người trên xe. Tìm vị trí cao hơn hoặc rời khỏi vùng nguy hiểm khi điều kiện cho phép luôn quan trọng hơn việc cố đưa xe đi tiếp.