Nhiều người nghĩ xe máy vượt xe buýt hay xe tải chỉ cần tăng ga thật nhanh, nhưng luồng khí hỗn loạn phía sau xe lớn có thể khiến chiếc xe mất lái chỉ trong tích tắc.
Khi chạy xe máy ngoài đường, chắc hẳn không ít người từng rơi vào tình huống phải vượt một chiếc xe buýt hoặc xe tải cỡ lớn. Nhìn qua tưởng đây chỉ là một thao tác rất bình thường: giữ khoảng cách, mở ga và vượt lên. Tuy nhiên, thực tế lại nguy hiểm hơn chúng ta nghĩ.
Theo phân tích từ truyền thông nước ngoài như MotoRival, một đoạn video ghi lại cảnh chiếc xe máy mất kiểm soát ngay sau khi vượt xe buýt đã cho thấy vấn đề nằm ở thời điểm chiếc xe vừa thoát khỏi vùng khí động học phía bên hông xe lớn.
Trước khi vượt, chiếc xe máy chạy khá sát bên xe buýt và gần như không có biểu hiện bất thường. Khi người lái tăng tốc để vượt lên, mọi chuyện vẫn diễn ra bình thường. Nhưng ngay khi chiếc xe thoát khỏi phần thân xe buýt, tay lái bắt đầu đảo mạnh sang hai bên và chiếc xe mất kiểm soát chỉ trong chưa đầy một giây.
Nguyên nhân có liên quan đến hiện tượngdraft hoặc slipstream. Khi một chiếc xe buýt hay xe tải lớn di chuyển nhanh, phần không khí xung quanh thân xe bị thay đổi, tạo ra khu vực có lực cản thấp. Chiếc xe máy chạy sát bên có thể cảm nhận luồng khí tương đối ổn định và ít bị cản gió.
Nhưng khi vượt ra khỏi vùng này, chiếc xe bất ngờ gặp những luồng khí xoáy và hỗn loạn, thường được gọi làdirty air. Đặc biệt, khu vực gần phần đuôi xe lớn có thể xuất hiện các dòng xoáy mạnh. Đây chính là thời điểm chiếc xe máy dễ bị tác động bất ngờ nhất.
Nếu lực tác động đủ lớn, bánh trước có thể bắt đầu dao động nhanh, tạo ra hiện tượngspeed wobble, hay dân chơi xe thường gọi là "tank slapper". Điều đáng sợ là người lái càng cố ghì chặt tay lái để chống lại dao động, tình hình đôi khi càng trở nên khó kiểm soát.
Ngoài luồng khí, một số yếu tố như áp suất lốp không phù hợp, bạc đạn cổ lái có vấn đề, hệ thống treo không ổn định hoặc xe chở hành lý lệch tải cũng có thể khiến chiếc xe dễ bị chao đảo hơn.
Vì vậy, khi gặp xe buýt hoặc xe tải lớn, tốt nhất không nên chạy quá sát trong thời gian dài. Khi vượt, hãy giữ khoảng cách ngang càng rộng càng tốt, chọn tốc độ hợp lý và tránh tâm lý "vượt thật nhanh cho xong".
Nếu cảm nhận chiếc xe bắt đầu chao đảo,đừng hoảng loạn, đừng giật tay lái và cũng không nên phanh gấp. Hãy giữ cơ thể ổn định, tay lái chắc nhưng không quá cứng, đồng thời giảm ga từ từ để chiếc xe tự ổn định lại.
Đôi khi, nguy hiểm trên đường không đến từ một ổ gà hay một cú phanh gấp. Chỉ một luồng gió tưởng như vô hình cũng đủ khiến chiếc xe mất kiểm soát. Vì vậy, chạy xe an toàn không chỉ cần kỹ năng mà còn phải hiểu chiếc xe đang phản ứng với môi trường xung quanh như thế nào.