Elon Musk thừa nhận xe tự lái Tesla gặp khó khăn khi quan sát ban đêm bằng camera thuần túy, buộc dịch vụ robotaxi tại Austin phải giới hạn giờ chạy.
Dịch vụ taxi không người lái robotaxi của Tesla tại thành phố Austin, bang Texas vừa thông báo điều chỉnh khung giờ hoạt động đến 23h đêm, ngắn hơn đáng kể so với mốc 0h từng áp dụng khi mới vận hành vào tháng 6/2025. Giải thích về việc dịch vụ chưa thể mở rộng sang khung giờ đêm muộn, CEO Elon Musk thừa nhận hệ thống tự lái của hãng đang gặp rào cản lớn trong việc phát hiện các vật thể nhỏ thiếu sáng, điển hình như động vật có màu lông trùng với nền đường nhựa xám. Thừa nhận này làm bộc lộ điểm yếu cố hữu của phương pháp tiếp cận thị giác thuần túy vốn loại bỏ hoàn toàn các cảm biến LiDAR và radar.
Bản chất vật lý giữa camera thị giác và hệ thống LiDAR, radar 
Hạn chế mà Tesla đang đối mặt bắt nguồn từ nguyên lý vận hành quang học cơ bản của cảm biến thụ động. Camera phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn sáng môi trường phản xạ từ vật thể để phân tách mục tiêu dựa trên độ tương phản với nền cảnh. Trong điều kiện ban đêm, một vật thể màu sẫm di chuyển trên mặt đường nhựa cung cấp lượng dữ liệu ánh sáng và độ tương phản rất thấp, khiến thuật toán xử lý hình ảnh dễ bỏ sót mục tiêu.
Trái lại, LiDAR và radar thuộc nhóm cảm biến chủ động, không phụ thuộc vào nguồn sáng môi trường hay màu sắc bề mặt của chướng ngại vật. Bằng cách phát chùm tia laser hoặc sóng vô tuyến rồi đo thời gian dải tín hiệu phản hồi, LiDAR có thể dựng lại mô hình 3D chính xác của bất kỳ vật thể nào nhô lên khỏi mặt đường bất kể ngày hay đêm. Radar cũng phát huy hiệu quả nhận diện tốt trong môi trường sương mù, bụi bẩn hoặc ánh sáng chói lóa. Phần lớn các doanh nghiệp tự hành quy mô lớn hiện nay, tiêu biểu như Waymo với đội xe khoảng 4.000 chiếc vận hành 24/7, đều kết hợp đồng thời cả ba loại cảm biến nhằm bổ trợ tối đa cho nhau.
Những tuyên bố trái ngược và cuộc điều tra an toàn từ NHTSA
Thực tế này tạo ra sự mâu thuẫn lớn so với những phát ngôn kiên định trong nhiều năm qua của Elon Musk. Người đứng đầu Tesla từng nhiều lần chỉ trích LiDAR là hướng đi sai lầm, cho rằng việc tích hợp nhiều loại cảm biến sẽ dẫn đến xung đột dữ liệu và khẳng định giải pháp tự lái hoàn chỉnh chỉ cần camera kết hợp mạng thần kinh nhân tạo. Thậm chí vào tháng 5/2026, ông từng khẳng định hệ thống FSD có khả năng quan sát tối ưu trong đêm tối nhờ năng lực xử lý điểm ảnh thiếu sáng, trước khi phải công khai thừa nhận trở ngại nhận diện ban đêm như hiện tại.
Cùng với việc thu hẹp thời gian vận hành robotaxi, Tesla hiện đối mặt với áp lực pháp lý nghiêm ngặt từ cơ quan quản lý. Cơ quan An toàn Giao thông Quốc gia Mỹ (NHTSA) đang mở cuộc điều tra diện rộng đối với 3,2 triệu xe Tesla liên quan đến các sự cố của tính năng tự lái FSD trong điều kiện tầm nhìn hạn chế. Cơ quan này đồng thời yêu cầu nhà sản xuất cung cấp các tài liệu kỹ thuật nội bộ liên quan đến việc đánh giá vai trò của radar trước khi bị loại bỏ khỏi dây chuyền sản xuất từ năm 2021.
Rủi ro an toàn giao thông và bài toán chi phí trang bị phần cứng
Dù ví dụ mèo xám được đưa ra nhằm mô tả tình huống thử thách thị giác, nguyên lý vật lý tương tự hoàn toàn có thể lặp lại với các chướng ngại vật nguy hiểm khác trên đường như mảnh lốp xe rách trên cao tốc hay người đi bộ mặc trang phục tối màu. Việc robotaxi tại Austin vẫn phục vụ sau thời điểm mặt trời lặn từ 19h đến 23h, cùng hàng triệu phương tiện cá nhân đang kích hoạt chế độ FSD ban đêm mà không bị giới hạn giờ giấc, khiến dư luận đặt câu hỏi về mức độ an toàn thực tế của hệ thống.
Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, lập luận tiết kiệm chi phí để bảo vệ định hướng dùng camera thuần túy cũng đang mất dần tính thuyết phục. Hãng xe điện Rivian mới đây công bố chi phí tích hợp cảm biến LiDAR hiện đã hạ nhiệt xuống mức vài trăm USD mỗi xe. Sự thận trọng của Tesla trong việc rút ngắn thời gian chạy dịch vụ robotaxi so với năng lực vận hành xuyên đêm của các đối thủ dùng đa cảm biến cho thấy rào cản công nghệ thị giác thuần túy vẫn là bài toán hóc búa cần lời giải trước khi dịch vụ thương mại không người lái có thể vận hành ổn định trên diện rộng.