Trung Quốc lấy ý kiến dự thảo siết chặt trang bị ô tô điện, đề xuất cấm ghế xoay khi xe chạy, loại bỏ màn hình gập và tay nắm cửa ẩn từ năm 2027.

Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc (MIIT) vừa chính thức lấy ý kiến công khai về dự thảo quy chuẩn kỹ thuật mới nhằm siết chặt an toàn vận hành đối với các công nghệ ô tô thế hệ mới. Trọng tâm của văn bản pháp lý này hướng thẳng vào những tính năng tiện nghi đang nở rộ trên xe điện như ghế không trọng lực (Zero-G), màn hình giải trí gập, đèn chiếu thông điệp và tay nắm cửa dạng ẩn. Động thái quản lý này được đưa ra sau chuỗi va chạm thực tế liên quan đến nhiều dòng ô tô điện thông minh, điển hình là các sự cố an toàn trên mẫu xe Xiaomi SU7.

Quy định nghiêm ngặt về ghế thông minh và yêu cầu phím bấm vật lý

Trong dự thảo mới, MIIT thiết lập các tiêu chuẩn kiểm định va chạm, chống kẹt và độ bền cơ học khắt khe hơn đối với các loại ghế ngồi đa chức năng như ghế không trọng lực, ghế xoay và ghế có khả năng gập phẳng hoàn toàn. Cơ quan quản lý khuyến nghị các nhà sản xuất phải giới hạn không gian lẫn thời gian vận hành của các cụm cơ cấu này. Đáng chú ý, dự thảo đưa ra đề xuất cấm hoàn toàn việc kích hoạt các tính năng di chuyển hoặc thay đổi cấu hình ghế khi phương tiện đang trong trạng thái lăn bánh trên đường.

Bên cạnh khu vực ghế ngồi, hệ thống hiển thị thông tin cũng đối mặt với các giới hạn kỹ thuật chặt chẽ. Cơ quan quản lý bày tỏ lo ngại về mức độ gây xao nhãng của các cụm màn hình cỡ lớn, màn hình trung tâm đa thông tin và hệ thống hiển thị trên kính lái HUD phức tạp. MIIT yêu cầu các hãng xe phải chứng minh độ bền và tính an toàn của màn hình trong điều kiện khắc nghiệt hoặc khi va chạm, đồng thời đề xuất cấm sử dụng màn hình gập và màn hình linh hoạt. Ngoài ra, văn bản quy định bắt buộc phải duy trì các nút điều khiển vật lý cho hai chức năng an toàn cốt lõi là hệ thống đèn chiếu sáng và cụm cần gạt nước.

Kiểm duyệt nội dung đèn LED và lộ trình loại bỏ tay nắm cửa ẩn

Hệ thống chiếu sáng ngoại thất cũng được đưa vào diện giám sát chặt chẽ, đặc biệt là các cụm đèn LED ma trận cho phép người dùng tùy biến nội dung bằng hình vẽ hoặc dòng chữ chiếu ra ngoài đường phố. Trước nguy cơ người điều khiển phương tiện phát tán các thông điệp chưa qua kiểm duyệt, MIIT đề xuất các hãng sản xuất phải tích hợp cơ chế kiểm duyệt nội dung tự động và giám sát chặt các ký tự do người dùng nhập vào. Cách tiếp cận này tương tự biện pháp kỹ thuật đang áp dụng trên các thiết bị di động Android nội địa, nơi hệ thống tự động chặn các từ khóa nhạy cảm khi người dùng đặt tên điểm phát sóng Wi-Fi hoặc Bluetooth.

Về mặt ngoại thất, MIIT tiếp tục củng cố đề xuất loại bỏ hoàn toàn các loại tay nắm cửa ẩn phẳng vào thân xe vốn được ban hành từ cuối năm 2025. Dự thảo mới buộc các nhà sản xuất phải kiểm chứng độ tin cậy của chốt cửa trong các kịch bản thời tiết và va chạm nghiêm trọng. Mọi thiết kế tay nắm cửa mới đều bắt buộc phải tích hợp lẫy liên kết cơ học dự phòng để phục vụ công tác cứu hộ khẩn cấp, đồng thời phải chừa đủ khoảng hở không gian cho thao tác kéo mở bằng tay trực tiếp.

Tác động tới các hãng công nghệ và thời hạn phê duyệt năm 2027

Các quy định kiểm soát kỹ thuật mới được dự báo sẽ tạo ra tác động trực tiếp và sâu rộng tới ngôn ngữ thiết kế của các thương hiệu xe điện chú trọng yếu tố công nghệ số như Xiaomi hay liên minh HIMA do Huawei dẫn dắt. Việc hạn chế các chi tiết mang tính trình diễn công nghệ buộc các hãng xe phải chuyển hướng ưu tiên sang các tiêu chuẩn cơ khí và an toàn cứu hộ thực tế.

Theo lộ trình được nêu trong dự thảo, kể từ ngày 1/1/2027, mọi nhà sản xuất ô tô muốn được cơ quan chức năng phê duyệt mở bán sản phẩm mới đều phải nộp đầy đủ hồ sơ kỹ thuật chi tiết về các thiết kế sáng tạo cùng dữ liệu thử nghiệm thực tế. Toàn bộ các mẫu xe có quy trình thử nghiệm sơ sài hoặc cung cấp số liệu an toàn thiếu chính xác sẽ bị từ chối cấp phép lưu hành trên toàn thị trường Trung Quốc.