Ô tô BYD Fang Cheng Bao 8 nâng cao một bánh bị khóa và di chuyển bằng ba bánh trên đường phố Trung Quốc, làm dấy lên lo ngại về an toàn và quy định pháp lý.
Đoạn video ghi lại cảnh một chiếc SUV địa hình Fang Cheng Bao Bao 8 (tên gọi quốc tế là Denza B8) thuộc tập đoàn BYD tự nâng bổng một bánh trước và tiếp tục lưu thông bằng ba bánh trên đường phố vừa lan truyền mạnh mẽ trên mạng xã hội. Hình ảnh thực tế được ghi nhận tại quận Cám Du, thành phố Liên Vân Cảng, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc. Vụ việc ngay lập tức thu hút sự chú ý của giới chuyên môn kỹ thuật ô tô, bởi tính năng này trước đây vốn chỉ được nhà sản xuất trình diễn giới hạn trong phạm vi các bãi thử nghiệm khép kín nhưng nay đã xuất hiện trực tiếp giữa dòng giao thông hỗn hợp đông đúc.
Diễn biến thực tế khi chiếc SUV bị khóa bánh trước bên trái
Trong đoạn video, chiếc Fang Cheng Bao Bao 8 đang vận hành giữa một tuyến phố có mật độ phương tiện qua lại dày đặc, xung quanh có nhiều ô tô đỗ ven đường và người đi bộ di chuyển. Đáng chú ý, bánh trước bên trái của xe được hệ thống treo nâng lên hoàn toàn khỏi mặt đường và đang bị gắn một chiếc khóa bánh cơ học. Bất chấp một điểm tựa bị vô hiệu hóa, chiếc xe vẫn duy trì trạng thái thăng bằng của thân vỏ và di chuyển bình thường bằng ba bánh còn lại.
Đây không phải là lần đầu tiên dòng xe này xuất hiện trong tình trạng tương tự ngoài đời thực. Trước đó vào ngày 14/10, một đoạn video khác đăng tải trên nền tảng X cũng ghi lại cảnh một chiếc Bao 8 khác tự nâng bánh trước bên phải lên cao và lăn bánh trên đường phố sau khi gặp sự cố hỏng lốp. Những hình ảnh này tương đồng với bài trình diễn công nghệ hồi tháng 5 của BYD, nhưng việc tái hiện ngoài không gian công cộng đã làm thay đổi hoàn toàn tính chất của sự việc từ một bài kiểm tra kỹ thuật sang một tình huống giao thông thực tế.
Nguyên lý vận hành cơ học của hệ thống treo thủy lực DiSus-P Ultra
Khả năng di chuyển bằng ba bánh của mẫu SUV địa hình bắt nguồn từ hệ thống kiểm soát thân xe thủy lực thông minh mang tên DiSus-P Ultra do BYD tự chủ nghiên cứu và phát triển. Trang bị này hiện là cấu hình tiêu chuẩn trên phiên bản Bao 8 Flash Charge, dòng xe đang được mở bán tại thị trường Trung Quốc với mức giá khởi điểm 419.800 nhân dân tệ, tương đương khoảng 61.600 USD. Trước BYD, một nhà sản xuất ô tô điện Trung Quốc khác là Li Auto cũng từng trang bị công nghệ nâng hạ bánh độc lập cho mẫu SUV L9 vào cuối tháng 4, cho phép hoàn thành thao tác nâng hoặc hạ từng góc xe trong vòng 5 giây để hỗ trợ thay lốp hoặc thoát lầy.
Theo thông số kỹ thuật được BYD công bố, hệ thống thủy lực DiSus-P Ultra sở hữu hành trình điều chỉnh giảm xóc lên tới 200 mm, độ cao nâng tối đa cho một bánh đơn lẻ đạt 300 mm và tải trọng nâng tối đa lên tới 9 tấn. Cấu trúc này cho phép phương tiện chủ động nhấc bổng một bánh bị hư hại mà không cần sự trợ giúp của kích nâng truyền thống. Tuy nhiên, về mặt kỹ thuật an toàn, nhà sản xuất đã đưa ra khuyến cáo tốc độ tối đa cho phép khi phương tiện di chuyển trong trạng thái ba bánh chỉ ở mức 15 km/h để đảm bảo khả năng giữ thăng bằng của hệ thống con quay hồi chuyển và phân bổ tải trọng.
Rủi ro mất an toàn giao thông và các rào cản pháp lý hiện hành
Dù công nghệ thủy lực giúp chiếc xe duy trì tư thế di chuyển ổn định, hành vi vận hành ô tô thiếu một điểm tựa cơ học giữa môi trường giao thông thực tế đang tạo ra nhiều tranh cãi về mặt an toàn. Khi một bánh xe không tiếp đất, khoảng cách phanh của xe sẽ bị kéo dài, đồng thời khả năng đánh lái khẩn cấp để né tránh chướng ngại vật bị suy giảm nghiêm trọng. Việc điều khiển phương tiện nặng hàng tấn trong điều kiện tiếp xúc lốp không đầy đủ khi chạy sát người đi bộ và các xe khác tiềm ẩn nguy cơ cao gây ra va chạm ngoài tầm kiểm soát.
Về góc độ quy định pháp luật, Điều 21 Luật An toàn Giao thông Đường bộ Trung Quốc quy định rất chặt chẽ về tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn của phương tiện khi tham gia lưu thông, nghiêm cấm việc đưa các phương tiện có nguy cơ tiềm ẩn mất an toàn kỹ thuật vào vận hành trên đường công cộng. Hiện các cơ quan chức năng sở tại chưa đưa ra kết luận chính thức về việc cấu hình vận hành ba bánh của chiếc xe trong video có cấu thành hành vi vi phạm pháp luật giao thông hay phải chịu các hình thức xử phạt hành chính hay không. Sự việc tiếp tục là lời cảnh báo về ranh giới mong manh giữa việc ứng dụng công nghệ hỗ trợ khẩn cấp và việc lạm dụng tính năng gây rủi ro an toàn cho cộng đồng.