Tổng thống Donald Trump tiếp tục gây chấn động thương mại quốc tế khi cảnh báo có thể áp thuế nhập khẩu lên tới 50% đối với doanh nghiệp nước ngoài. Động thái này đẩy các đối tác lớn của Mỹ vào thế khó, dù nhiều nước đã cam kết đầu tư hàng trăm tỷ USD.
Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc đứng trước sức ép mới, trong khi doanh nghiệp toàn cầu đối mặt nguy cơ đảo lộn chuỗi cung ứng.
Tổng thống Donald Trump tuyên bố có thể nâng thuế nhập khẩu lên 50% nếu các doanh nghiệp nước ngoài tìm cách lợi dụng thị trường Mỹ. Ông đặc biệt chỉ trích ngành ô tô Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc, cho rằng các nhà sản xuất này từng làm suy yếu công nghiệp Mỹ.
Hiện thuế nhập khẩu ô tô 25% đã trở thành công cụ thúc đẩy doanh nghiệp chuyển hoạt động sản xuất sang Mỹ. Tuy nhiên, mức thuế 50% mới chỉ là cảnh báo, chưa có tiêu chí áp dụng hoặc thời điểm triển khai cụ thể.
Động thái xuất hiện khi sức ép chính trị trong nước gia tăng. Khảo sát Fox News cho thấy tỷ lệ ủng hộ ông Trump giảm xuống 36%, trong khi chỉ 22% cử tri tán thành cách điều hành lạm phát.
Đáng chú ý, 78% người Mỹ được khảo sát cho rằng chính sách của ông Trump góp phần đẩy giá cả tăng cao.
Nhật Bản và Hàn Quốc đang chịu sức ép lớn nhất từ những thay đổi chính sách thương mại Mỹ.
Nhật Bản từng cam kết đầu tư 550 tỷ USD vào Mỹ để đổi lấy cơ chế thuế quan 15% đối với nhiều mặt hàng. Trong khi đó, Hàn Quốc đưa ra gói đầu tư 350 tỷ USD, bao gồm 150 tỷ USD cho đóng tàu và 200 tỷ USD vào các lĩnh vực chiến lược.
Riêng ngành ô tô chiếm khoảng 21,5% kim ngạch xuất khẩu và sử dụng 8,3% lực lượng lao động Nhật Bản. Bất kỳ thay đổi thuế quan nào cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến doanh thu, biên lợi nhuận và việc làm.
Rủi ro còn nằm ở chi phí sản xuất. Ngay cả doanh nghiệp xây dựng nhà máy tại Mỹ vẫn phải nhập khẩu linh kiện, nguyên liệu và thiết bị, khiến lợi ích từ việc chuyển dịch sản xuất có thể bị thu hẹp.
Sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ cơ sở pháp lý của chương trình thuế đối ứng diện rộng, Washington chuyển sang các công cụ thương mại khác.
Mỹ đã áp thuế 10-12,5% đối với hàng hóa từ 60 nền kinh tế theo cơ chế mới, cho thấy chính sách bảo hộ chưa hạ nhiệt.