Dừng đèn đỏ vượt vạch dừng xe bị xử phạt từ 400.000 đồng đến 20 triệu đồng

Dừng đèn đỏ vượt vạch dừng có thể bị phạt từ 400.000 đồng đến 20 triệu đồng tùy theo thời điểm xe tiến qua vạch và đánh giá hành vi lái xe của CSGT.

Hành vi điều khiển phương tiện dừng đèn đỏ nhưng để xe vượt qua vạch sơn kẻ đường đều thuộc diện bị xử phạt vi phạm hành chính, tuy nhiên mức chế tài tài chính áp dụng có sự chênh lệch rất lớn tùy thuộc vào diễn biến thực tế và thời điểm phương tiện tiến qua vạch. Căn cứ theo Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ 2024 và Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển ô tô vi phạm lỗi dừng đè vạch hoặc vượt vạch tại các nút giao có tín hiệu giao thông có thể chịu mức phạt hành chính từ 400.000 đồng cho đến mức trần 20 triệu đồng, đồng thời bị trừ điểm giấy phép lái xe.

Phân định mức phạt giữa lỗi đè vạch dừng và lỗi vượt đèn đỏ

Quy chuẩn giao thông quy định vạch dừng xe mã hiệu 7.1 tại các giao lộ có đèn tín hiệu được dùng để xác định vị trí phương tiện bắt buộc phải dừng lại khi gặp tín hiệu đèn đỏ hoặc biển số R.122. Trong trường hợp người điều khiển ô tô đã chủ động hãm phanh dừng xe khi đèn chuyển đỏ nhưng do quán tính hoặc căn chỉnh khoảng cách chưa chuẩn khiến bánh xe chớm đè hoặc trôi qua vạch 7.1, hành vi này được phân loại là không chấp hành hiệu lệnh, chỉ dẫn của biển báo hiệu, vạch kẻ đường. Mức phạt theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP đối với tài xế ô tô là từ 400.000 đến 600.000 đồng, và từ 200.000 đến 400.000 đồng đối với người điều khiển xe máy.

Ngược lại, nếu đèn tín hiệu đã chuyển sang màu đỏ mà phương tiện vẫn tiếp tục di chuyển vượt qua vạch dừng để đi vào trung tâm nút giao hoặc băng qua hẳn giao lộ, hành vi này sẽ bị cấu thành lỗi không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông. Đối với lỗi này, người lái ô tô sẽ bị xử phạt từ 18 đến 20 triệu đồng và bị trừ 4 điểm giấy phép lái xe. Đối với người đi xe máy, mức xử phạt tiền dao động từ 4 đến 6 triệu đồng và cũng bị trừ 4 điểm bằng lái.

Đáng chú ý, quy định hiện hành áp dụng mức xử phạt tương đương đối với hành vi vượt đèn vàng. Theo Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ 2024, khi đèn chuyển vàng, tài xế bắt buộc phải dừng trước vạch dừng, ngoại trừ trường hợp phương tiện đã đi đè lên vạch hoặc đã vượt qua vạch dừng trước thời điểm đèn vàng bật sáng thì mới được phép tiếp tục di chuyển để giải phóng giao lộ. Nếu đèn đã vàng mà tài xế vẫn cố tình đạp ga vượt qua vạch, hành vi này sẽ bị xử phạt như lỗi vượt đèn đỏ, trừ trường hợp đèn vàng nhấp nháy cảnh báo giảm tốc độ.

Tình huống dừng xe vượt vạch vẫn bị áp khung phạt tối đa 20 triệu đồng

Ranh giới xác định lỗi vi phạm không chỉ căn cứ vào hình ảnh tĩnh ở thời điểm chiếc xe đã dừng lại hoàn toàn, mà phụ thuộc vào việc lực lượng Cảnh sát giao thông đánh giá toàn bộ quá trình điều khiển xe từ lúc tín hiệu chuyển màu. Việc đánh giá hành vi này có thể dẫn đến việc xử phạt mức cao nhất ngay cả khi phương tiện đã dừng lại trước ngã tư.

Điển hình là vụ việc xảy ra vào ngày 12/10 tại Km 105+550 trên tuyến Quốc lộ 1A thuộc địa bàn phường Lạng Giang, TP Bắc Ninh. Dữ liệu trích xuất từ camera hành trình của phương tiện đi phía sau cho thấy tài xế một xe đầu kéo dù quan sát thấy đèn đã chuyển sang màu đỏ từ xa nhưng không chủ động giảm tốc độ để dừng trước vạch mà vẫn tiếp tục cho xe trôi tiến về phía giao lộ. Khi xe dừng lại hẳn, toàn bộ phần đầu xe kéo đã vượt qua vạch dừng và nhô sâu ra khu vực giao nhau.

Cục Cảnh sát giao thông đã lập biên bản xử phạt tài xế xe đầu kéo mức 20 triệu đồng về lỗi không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông thay vì áp dụng mức phạt vài trăm nghìn đồng của lỗi vạch kẻ đường. Quyết định xử phạt này dựa trên diễn biến động học ghi nhận tài xế không có thao tác hãm phanh chủ động từ đầu mà cố ý điều khiển xe lấn sâu vào nút giao trong thời gian đèn đỏ đang bật.

Tác động đến thói quen tiếp cận nút giao và ý thức chấp hành luật

Quy định xử phạt nghiêm khắc đối với cả tín hiệu đèn vàng và đèn đỏ phản ánh định hướng siết chặt trật tự kỷ cương giao thông tại các khu vực giao cắt, vốn là điểm đen tiềm ẩn nhiều nguy cơ xung đột và tai nạn nghiêm trọng. Việc lực lượng chức năng căn cứ vào video hành trình để đánh giá bản chất hành vi lái xe thay vì chỉ nhìn vào vị trí dừng xe cuối cùng đòi hỏi tài xế phải thay đổi căn bản thói quen vận hành.

Người tham gia giao thông cần chủ động giảm dần tốc độ từ xa khi tiếp cận các giao lộ có đèn tín hiệu, tuyệt đối không tăng ga để tranh thủ vượt những giây cuối của đèn xanh hay đèn vàng. Việc dừng xe đúng khoảng cách an toàn trước vạch dừng 7.1 không chỉ giúp người điều khiển phương tiện tránh được các mức phạt tài chính nặng và nguy cơ bị trừ điểm bằng lái, mà còn góp phần bảo đảm an toàn cho dòng phương tiện di chuyển cắt ngang và người đi bộ qua đường.