Tại Hội nghị Pin Năng lượng Thế giới 2026 diễn ra ngày 3/9 ở Tứ Xuyên, Chủ tịch hãng pin CATL Robin Zeng đã lên tiếng cảnh báo về nguy cơ lỗi pin diện rộng khi nhiều hãng ô tô điện Trung Quốc đẩy nhanh tiến độ đưa xe mới ra thị trường. Thực trạng cắt ngắn quy trình kiểm định chất lượng để kịp lịch trình thương mại hóa đang đặt ngành công nghiệp xe điện trước những thách thức kỹ thuật lớn.

Áp lực ra mắt xe dồn dập và cuộc đua giá thành

Theo số liệu được ông Robin Zeng trích dẫn, thị trường Trung Quốc ghi nhận hơn 600 mẫu xe mới ra mắt chỉ trong nửa đầu năm 2026, tương đương bình quân khoảng 3 mẫu xe mới xuất hiện mỗi ngày. Tiến độ ra mắt dày đặc khiến các khâu kiểm thử thực tế bị rút gọn đáng kể.

Áp lực này diễn ra song hành cùng cuộc chiến giảm giá khốc liệt trên toàn thị trường xe điện nội địa, khi giá giao dịch nhiều dòng xe phổ thông liên tục hạ nhiệt và giá cell pin lithium sắt phosphate (LFP) đã rớt xuống dưới ngưỡng 0,35 NDT/Wh, tương đương 1.360 đồng/Wh. Mặc dù áp lực chi phí đè nặng lên chuỗi cung ứng chưa được xác nhận là nguyên nhân trực tiếp dẫn tới các lỗi kỹ thuật, thực tế cho thấy các tranh chấp chất lượng pin đã bắt đầu phát sinh.

Điển hình vào tháng 12/2025, công ty Viridi E-Mobility Technology thuộc Geely đã kiện nhà sản xuất Sunwoda vì lỗi cell pin và chấp nhận hòa giải với khoản bồi thường 608 triệu NDT. Tới tháng 7 vừa qua, nhà sản xuất CALB cũng vướng vào sự cố cell pin bị phồng và biến dạng cong trên khoảng 213.000 xe GAC Aion, buộc đơn vị này phải tiến hành rà soát chất lượng trên diện rộng.

Bài toán tỷ lệ lỗi trong sản xuất quy mô lớn

Chủ tịch CATL nhận định quy chuẩn tính tỷ lệ lỗi trên một triệu đơn vị (PPM) truyền thống không còn bảo đảm an toàn ở quy mô sản xuất hiện nay. Mỗi bộ pin hoàn chỉnh được tạo thành từ hàng loạt cell pin mắc nối tiếp và song song, do đó chỉ cần một cell pin có nội trở cao hoặc dung lượng kém cũng đủ làm suy giảm hiệu suất, giảm cự ly di chuyển và ảnh hưởng trực tiếp đến độ ổn định nhiệt của cả khối pin.

Nếu áp dụng tỷ lệ lỗi 1 PPM, trong 1 tỷ cell pin xuất xưởng sẽ có khoảng 1.000 cell mang khiếm khuyết lọt vào dây chuyền lắp ráp. Phía CATL cho biết doanh nghiệp này đang áp dụng mục tiêu kỹ thuật nội bộ ở mức 1 phần tỷ (1 PPB), tức không quá 1 cell lỗi trên mỗi 1 tỷ cell chế tạo, dù đây là định mức kiểm soát quy trình riêng của hãng chứ chưa qua kiểm toán độc lập bên ngoài.

Khoảng cách giữa thử nghiệm và vận hành thực tế

Theo thống kê từ SNE Research, các doanh nghiệp Trung Quốc hiện chiếm hơn 70% tổng sản lượng pin toàn cầu và nắm giữ 7 trong số 10 vị trí dẫn đầu, đóng góp vào tổng dung lượng 608 GWh pin lắp đặt trên toàn thế giới trong nửa đầu năm 2026. Ở quy mô khổng lồ này, một tỷ lệ sai số rất nhỏ cũng có thể chuyển hóa thành số lượng lớn cấu kiện tiềm ẩn rủi ro khi đưa vào lắp ráp thương mại, dù hệ thống quản lý pin (BMS) và vỏ bảo vệ có thể ngăn ngừa một phần nguy cơ.

Đáng chú ý, các bài thử nghiệm đâm xuyên bằng đinh trên cell pin đơn lẻ trong phòng thí nghiệm không phản ánh toàn diện khả năng chịu lực của cả bộ pin trước các va chạm cơ học, biến dạng vỏ bọc hay sự cố đứt gãy hệ thống tản nhiệt ngoài đời thực. Cơ quan quản lý Trung Quốc cũng đã bắt đầu siết chặt kiểm soát các nội dung đánh giá chất lượng pin thiếu chuẩn hóa trên mạng xã hội.

Vấn đề cốt lõi mà ngành xe điện đang đối mặt là sự cân bằng giữa tốc độ thương mại hóa và thời gian kiểm định kỹ thuật cần thiết, bảo đảm pin đạt chuẩn độ bền trước khi bàn giao số lượng lớn đến tay người dùng.