Xpeng muốn bán công nghệ cho thế giới: Không chỉ bán xe, nhắm cả robot và AI

Xpeng đang tìm cách biến công nghệ thành một nguồn doanh thu mới, thay vì chỉ phụ thuộc vào hoạt động bán ôtô. Hãng xe điện Trung Quốc được cho là đang xúc tiến kế hoạch cấp bản quyền hàng loạt công nghệ cho các đối tác quốc tế, trong đó có kiến trúc điện - điện tử, hệ thống khoang lái, chip AI Turing và phần mềm hỗ trợ lái nâng cao. Theo nguồn tin của Reuters, Xpeng đã tiếp xúc với một số đối tác tiềm năng đang quan tâm đến các công nghệ do hãng phát triển, bao gồm cả những công ty phần mềm và nhà cung cấp linh kiện ôtô trên thị trường quốc tế.

Không dừng ở công nghệ dành cho ôtô, Xpeng còn muốn mở rộng mô hình kinh doanh này sang lĩnh vực được hãng gọi là AI vật lý. Nguồn tin thứ hai cho biết doanh nghiệp Trung Quốc có kế hoạch cấp phép và tùy chỉnh công nghệ cho các ứng dụng như robotaxi và robot thông minh, đồng thời đưa cả hoạt động vận hành robotaxi của chính Xpeng vào mảng kinh doanh mới. Nếu triển khai đúng kế hoạch, đây sẽ là bước chuyển đáng chú ý khi một hãng xe điện bắt đầu khai thác công nghệ như một sản phẩm độc lập để bán cho các doanh nghiệp khác.

Nền tảng cho hướng đi này phần nào đến từ mối quan hệ giữa Xpeng và Volkswagen. Khoảng 6 tháng trước, Xpeng thành lập một bộ phận thương mại hóa chiến lược nhằm tìm kiếm thêm các cơ hội hợp tác và đưa công nghệ của hãng ra thị trường, dựa trên kinh nghiệm tích lũy từ liên minh với tập đoàn xe Đức. Volkswagen bắt đầu hợp tác với Xpeng từ tháng 7/2023 sau khi đầu tư khoảng 700 triệu USD để sở hữu 4,99% cổ phần công ty Trung Quốc, với phạm vi hợp tác bao gồm khung gầm xe điện, phần mềm và kiến trúc điện tử.

Hiệu quả của mối quan hệ này thể hiện khá rõ qua tốc độ phát triển sản phẩm. Mẫu SUV điện hợp tác đầu tiên giữa hai bên, ID.UNYX 08, sử dụng hệ thống khoang lái, công nghệ lái thông minh và chip AI Turing của Xpeng. Mẫu xe bắt đầu được sản xuất hàng loạt từ tháng 3 vừa qua, tức chỉ khoảng 24 tháng sau khi hai bên chính thức bắt tay, cho thấy mô hình hợp tác công nghệ có thể rút ngắn đáng kể thời gian phát triển sản phẩm.

Điều đáng chú ý hơn nằm ở khả năng sinh lời của mảng kinh doanh này. Trong quý II, doanh số xe của Xpeng không thay đổi nhiều và tỷ suất lợi nhuận giảm từ 14,3% xuống 12,1% so với cùng kỳ năm 2025. Ngược lại, doanh thu từ dịch vụ và các hoạt động khác gần như tăng gấp đôi, kéo biên lợi nhuận của mảng này từ 53,6% lên 75,1%. Trong cuộc họp với các nhà đầu tư cuối tháng 8, Xpeng cho biết tăng trưởng chủ yếu đến từ hoạt động nghiên cứu và phát triển công nghệ cung cấp cho Volkswagen, cùng doanh thu linh kiện và phụ tùng tăng lên.

Đây cũng là lý do Xpeng muốn đẩy mạnh việc thương mại hóa công nghệ ra bên ngoài. So với việc sản xuất và bán một chiếc ôtô, các dịch vụ công nghệ có thể tạo ra mức biên lợi nhuận cao hơn đáng kể nếu quy mô khách hàng được mở rộng mà không phải tăng tương ứng chi phí sản xuất xe. Xpeng dự kiến nguồn thu này sẽ ngày càng quan trọng khi hãng tiến sâu hơn vào AI vật lý, đặc biệt sau khi CEO He Xiaopeng từng nhận định robot hình người có thể mang lại biên lợi nhuận cao hơn đáng kể so với lĩnh vực sản xuất ôtô.

Robot hình người Iron là một trong những dự án đang được Xpeng đặt kỳ vọng. Những sản phẩm đầu tiên đã xuất xưởng vào đầu tháng này, đánh dấu bước tiến hướng tới mục tiêu sản xuất hàng loạt vào cuối năm. Xpeng dự kiến bắt đầu giao những robot này cho khách hàng thương mại tại Trung Quốc cũng như các thị trường quốc tế từ năm 2027, mở thêm một hướng kinh doanh nằm ngoài lĩnh vực ôtô truyền thống.

Song song với việc bán công nghệ, Xpeng vẫn tiếp tục mở rộng hoạt động kinh doanh xe ra thị trường toàn cầu. Doanh số tích lũy bên ngoài Trung Quốc của hãng đã vượt 100.000 xe kể từ khi bắt đầu bán xe tại Na Uy vào năm 2020. Mẫu SUV G9L vừa được giới thiệu tại Bắc Kinh ngày 17/9 cũng được lên kế hoạch ra mắt quốc tế tại Triển lãm Ôtô Paris vào tháng tới.

G9L đồng thời là mẫu xe thứ tư của Xpeng được lắp ráp tại nhà máy Magna ở Áo, sau G6, G9 và P7+. Điều này cho thấy chiến lược quốc tế hóa của hãng đang được triển khai song song trên cả hai hướng: đưa ôtô sang các thị trường mới và tìm kiếm khách hàng quốc tế cho chính nền tảng công nghệ phía sau những chiếc xe. Nếu kế hoạch cấp bản quyền được mở rộng, Xpeng có thể dần trở thành một doanh nghiệp vừa bán xe, vừa bán phần mềm, chip, kiến trúc điện tử và các giải pháp AI cho những đối tác khác.