Thời gian qua câu chuyện xử phạt hành vi không đảm bảo khoảng cách an toàn trên cao tốc được dư luận rất quan tâm. Vì sao phải giữ khoảng cách an toàn? Làm sao để tuân thủ đúng khoảng cách an toàn?
Giữ khoảng cách an toàn: Không chỉ để tránh phạt
Thống kê từ Cục Cảnh sát giao thông cho thấy có tới hơn 30% tổng số vụ tai nạn nghiêm trọng trên các tuyến cao tốc xuất phát trực tiếp từ nguyên nhân không đảm bảo khoảng cách an toàn. Ở tốc độ 100km/h, mỗi giây xe di chuyển được khoảng 28m. Với khoảng cách 100m, chỉ có khoảng 3,6 giây để phát hiện, phản xạ và xử lý tình huống, đây là khoảng thời gian tối thiểu để an toàn.
Do đó vào cuối tháng 8 vừa qua, Cục Cảnh sát giao thông đã phát đi thông báo về việc bắt đầu xử phạt lỗi không giữ khoảng cách an toàn trên cao tốc. Theo đó, việc xử lý vi phạm bắt đầu từ ngày 27-8 và áp dụng trên cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ - Cao Bồ - Mai Sơn - quốc lộ 45 - Nghi Sơn.
Trước thông tin trên, anh Trung – một bác tài thường di chuyển trên các tuyến cao tốc phía Bắc tỏ ra đồng tình:
"Như thế là cũng đảm bảo an toàn cho các phương tiện. Thực ra bây giờ trên cao tốc, mình đi tốc độ cao, ví dụ là thấp nhất là 80km/h mà cao nhất là 120km/h. Bây giờ, nếu mình lơ đễnh chỉ trong một tích tắc thôi, 1 giây 2 giây thôi là mình có thể là sẽ gây ra tai nạn thảm khốc. Từ khi mà có chủ trương đấy là mình thấy các bác tài là cũng đồng tình."
Di chuyển trên cung đường tốc độ cao, rõ ràng điều kiện an toàn về khoảng cách là rất cần thiết. Anh Hà, cũng thường di chuyển trên các tuyến cao tốc phía Bắc hiểu rất rõ tầm quan trọng của việc giữ khoảng cách. Anh Hà chia sẻ:
"Đương nhiên là quan trọng rồi. Thực tế ra là lúc chưa quy định, cũng có nhiều vụ tai nạn giao thông liên quan đến các bác tài không giữ khoảng cách. Mà nhiều bác tài cứ cố tình bám gần nhau để đợi cơ hội để vượt ấy."
Đa phần các bác tài đều nhận định được độ nguy hiểm của việc di chuyển quá gần nhau trên cao tốc. Tuy nhiên khi thông tin lực lượng chức năng ra quân xử lý về khoảng cách an trên cao tốc, nhiều bác tài vẫn có phần ái ngại:
"Hơi bất cập, tại vì đường cao tốc của Việt Nam không giống như các đường ở bên nước ngoài. Có những lúc đường chỉ có hai làn thôi, đi rất vất vả. Đường Pháp Vân - Cầu Giẽ có bốn làn rồi, thế thì nó đỡ hơn. Nhưng mà số lượng phương tiện tham gia giao thông rất nhiều, đâm ra, mình mà đi như thế thì không hợp lý. Đi đường, nhiều lúc làm sao mình canh được 50 m, cũng khó cho tất cả các bác tài."
" Mong lực lượng chức năng nhìn rõ những vấn đề để có thể là linh động hoặc là có thể hiều tình huống nhắc nhở hơn. Chứ còn bây giờ anh em lái xe, vừa vất vả mà có phải là lúc nào cũng cố tình để mà mắc lỗi đâu."
Những nguyên tắc cần nhớ để giữ khoảng cách trên cao tốc
Trước những lo lắng từ đội ngũ bác tài, thông tin từ Cục Cảnh sát giao thông cho biết cần áp quy định - tức là trong điều kiện mặt đường khô ráo, không có sương mù, mặt đường không trơn trượt, địa hình bằng phẳng, đường thẳng, tầm nhìn bảo đảm, khoảng cách an toàn ứng với mỗi tốc độ được quy định theo các mức.
Khoảng cách này tùy thuộc vào mật độ phương tiện, tình hình giao thông thực tế để đảm bảo an toàn giao thông. Trong điều kiện trời mưa, có sương mù, mặt đường trơn trượt, đường có địa hình quanh co, đèo dốc, tầm nhìn hạn chế, người lái xe phải điều chỉnh khoảng cách an toàn lớn hơn trị số ghi trên biển báo hoặc trị số được quy định trong điều kiện thời tiết thuận lợi. Cần khẳng định, giữ khoảng cách an toàn không phải là quy định để làm khó tài xế, mà tạo một thói quen an toàn.
Ngoài việc cố tình không đảm bảo khoảng cách an toàn, thực tế, nhiều bác tài vẫn gặp khó trong việc làm sao để giữ đúng khoảng cách. Anh Vũ Văn Thắng – một thầy dạy lái ô tô ở TP Hà Nội có những gợi ý về cách xác định khoảng cách đủ an toàn:
"Sẽ canh vào kính lái. Ví dụ như là xe sedan hoặc là những xe mà có chỉ số lốp dưới 18 thì mình có thể sử dụng cách là chia đôi kính lái ra, thì mình sẽ căn với lốp xe của phương tiện phía trước, phải từ phần giữa đấy lên trên khi mà mình ngồi tư thế lái chuẩn. Cao tốc mà khoảng cách xa quá thì cũng không ổn. Rất là nhiều phương tiện người ta rìnhkhoảng cách xa, hơi xa là người ta lại nhao vào ngay. Đó thì nó cũng không an toàn cho lái mới."
Ngoài kinh nghiệm được chia sẻ từ anh Vũ Văn Thắng, thực tế các bác tài còn có thể dựa vào nguyên tắc 3 giây hoặc bằng cách dựa vào biển báo khoảng cách trên cao tốc.
Việc xử phạt từ Cục CSGT có lẽ sẽ khiến không ít bác tài ngần ngại khi di chuyển trên cao tốc, bởi hàng ngày phải đối diện với hàng trăm tình huống thực tế khác nhau. Tuy nhiên từ những tai nạn thương tâm, quyết định lần này của lực lượng chức năng là điều dễ hiểu. Tin rằng cách thực thi của lực lượng chức năng sẽ đủ linh hoạt để giúp các bác tài thêm phần an tâm. Nhưng trên hết, để an toàn, thì ý thức của người tham gia giao thông vẫn là điều quan trọng.
Cao tốc Bến Lức – Long Thành thông xe toàn tuyến: Lưu ý gì khi di chuyển?
Cần khẳng định lại, việc di chuyển trên cao tốc, để an toàn cần tuyệt đối tuân thủ các quy định chung của pháp luật và các lưu ý riêng của từng tuyến cao tốc, đặc biệt với những tuyến cao tốc mới.
Sau hơn thập kỷ chờ đợi với nhiều kỳ vọng về thông thương, liên kết vùng. Chính thức vào 0h ngày 01/10/2026, tuyến cao tốc Bến Lức – Long Thành thông xe toàn tuyến. Người tham gia giao thông cần lưu ý gì khi chọn cao tốc Bến Lức – Long Thành để di chuyển, bà Nguyễn Thị Hoài Phương - Phó giám đốc công ty cổ phần dịch vụ kỹ thuật đường cao tốc Việt Nam (VEC E) đơn vị quản lý và vận hành cao tốc Bến Lức Long Thành có thông tin:
"Chú ý tốc độ khai thác theo từng đoạn tuyến cụ thể: Km0+600 - Km16+600 và Km32+450 - Km57+980 tốc độ tối đa là 90km/h; Km16+600 - Km32+450 (đoạn qua cầu Bình Khánh và cầu Phước Khánh) tốc độ tối đa là 80km/h;
Tuyến có 2 cầu dây văng có cao độ lớn, nên khi có gió mạnh hoặc mưa bão đơn vị vận hành khai thác sẽ dựa theo các mức cảnh báo để phối hợp với các đơn vị liên quan thực hiện hạn chế, điều tiết giao thông trên cầu hoặc đóng cầu, cho nên các phương tiện cũng cần chú ý nắm bắt và theo dõi thông tin qua kênh như VOV Giao thông, các kênh thông tin khác để chủ động lựa chọn lộ trình và hướng di chuyển của mình;
Các phương tiện cũng cần lưu ý giữ khoảng cách an toàn, quan sát biển báo và tham gia giao thông theo đúng quy định, không được dừng xe, đỗ xe trên đường cao tốc nếu không phải gặp các sự cố khẩn cấp, không chạy xe trên làn đường khẩn cấp...
Ngoài những lưu ý vừa nêu, bà Nguyễn Thị Hoài Phương cũng nhắc đến Quy định về sử dụng làn đường trên cao tốc Bến Lức - Long Thành. Theo đó Quy định phân làn trên cao tốc Bến Lức - Long Thành như sau: Xe tải trên 7,5 tấn, xe khách trên 29 chỗ, xe chuyên dùng và xe quá khổ quá tải bắt buộc đi ở làn số 2, chỉ trừ lúc xin vượt hoặc khi làn này đang bảo trì, sửa chữa. Trong khi đó, ô tô con (gồm cả bán tải, xe van dưới 7,5 tấn) cùng các phương tiện còn lại được phép chạy ở cả làn 1 và làn 2, nhưng cần chú ý chủ động nhường đường khi đi ở làn 1.